Logo

Y corff annibynnol sy'n goruchwylio etholiadau a rheoleiddio cyllid gwleidyddol yn y DU

Dewislen yr adran

Cofrestru plaid wleidyddol

Mae’r dudalen hon yn rhoi trosolwg o beth mae gofyn i bleidiau wneud wrth gofrestru gyda ni.Os hoffech gofrestru plaid gyda ni, neu os ydych yn blaid wleidyddol yn chwilio am gymorth, ewch i’n tudalen ganllawiau ar gofrestru a chynnal plaid wleidyddol.

Os ydych yn ystyried cychwyn plaid wleidyddol, efallai bydd angen i chi gofrestru gyda ni. Os ydych yn cofrestru gyda ni, bydd angen i chi ddilyn rhai rheolau. Unwaith i chi gofrestru gyda ni, gall eich ymgeiswyr ddefnyddio enw, disgrifiad ac arwyddlun eich plaid ar bapurau pleidleisio mewn etholiadau.

Dyddiad cau ar gyfer ceisiadau i gofrestru cyn etholiadau Mai 2017

Ceisadau i gofrestru plaid wleidyddol newydd, newid enw plaid, newid neu ychwanegu arwyddlun neu ychwanegu disgrifiad

Er mwyn sicrhau penderfyniad gan y Comisiwn heb fod yn hwyrach na dau ddiwrnod cyn y dyddiad cau ar gyfer enwebiadau ar gyfer etholiadau Mai 2017 mae angen i chi fod wedi cyflwyno eich cais erbyn dydd Gwener 10 Chwefror 2017.

Os byddwn yn derbyn cais cyflawn erbyn dydd Gwener 10 Chwefror 2017 un ai i gofrestru plaid wleidyddol newydd, newid enw plaid, newid neu ychwanegu arwyddlun neu ychwanegu disgrifiad, rydym yn sicrhau y byddwn yn ei asesu a rhoi penderfyniad erbyn y dyddiad cau perthnasol, sef deuddydd cyn y dyddiad cau ar gyfer danfon papurau enwebu.

Ni allwn sicrhau y bydd unrhyw un a dderbynir ar ôl dydd Gwener 10 Chwefror 2017 yn cael penderfyniad mewn pryd i'w gynnwys ar bapur pleidleisio ar gyfer etholiadau Mai 2017.

Nodwch fod rheolau gwahanol yn berthnasol i geisiadau i gyfnewid neu dynnu disgrifiad.

Ceisiadau i gyfnewid neu dynnu disgrifiad

Os caiff cais i i gyfnewid neu dynnu disgrifiad ei ganiatau ar unrhyw adeg rhwng:

  • dyddiad cyhoeddi'r hysbysiad o etholiad (gan gynnwys dyddiad y cyhoeddi) mewn etholiad lle mae un neu fwy o ymgeiswyr yn sefyll yn enw'r blaid, a
  • yr etholiad,

ni fydd y newid yn dod i rym nes y diwrnod ar ôl yr etholiad.

Mae hyn yn golygu lle bo penderfyniad yn cael ei roi ar gais i gyfnewd neu dynnu disgrifiad ar y diwrnod y cyhoeddir hysbysiad o etholiad neu ar ôl hynny, ni fydd yn weithredol o ran beth all ymddangos ar y papur pleidleisio ar gyfer yr etholiad hwnnw.

Os ydych yn bwriadu cyflwyno cais o'r math yma, cysylltwch â'r Comisiwn. Mae'n rhaid i chi sicrhau eich bod yn danfon eich cais at y Comisiwn cyn y dyddiad cyhoeddi'r hysbysiad o etholiad lle'r ydych yn bwriadu sefyll ymgeiswyr i roi amser iddo fynd drwy'r broses ymgeisio.

Rydym yn ceisio prosesu pob cais a dderbynir cyn gynted â phosib ac ry'n ni'n bwriadu rhoi gwybod i'r ymgeisydd o ganlyniad eu cais o fewn 30 diwrnod.  Mae'n rhaid i'r Comisiwn asesu ceisiadau yn erbyn y meini prawf a nodir yn y Ddeddf Pleidiau Gwleidyddol, Etholiadau a Refferenda 2000. Gall y broses yma gymryd peth amser er mwyn sicrhau bod y Comisiwn yn dod i benderfyniad teg o fewn y gofynion deddfwriaethol.

Gan y bydd y dyddiad cyhoeddi'r hysbysiad o etholiad yn amrywio, ni allwn rhoi dyddiad penodol ar gyfer derbyn ceisiadau fydd yn caniatau i ni sicrhau penderfyniad mewn da bryd i'w ddefnyddio ar y papur pleidleisio.

Nodwch fod yn rhaid cyhoeddi'r hysbysiad o etholiad ar gyfer yr etholiadau lleol yng Nghymru a Lloegr ar 4 Mai 2017 heb fod yn hwyrach na 27 Mawrth 2017.  Fodd bynnag, gall awdurdodau lleol ddewis cyhoeddi'r hysbysiad cyn hynny.

Gofynion cofrestru pleidiau gwleidyddol

Wrth gofrestru mae’n rhaid i bleidiau rhoi peth gwybodaeth i ni ynghylch strwythur eu plaid, gan gynnwys cynllun cyllidol, eu cyfansoddiad a manylion unrhyw ganghennau o’r blaid sy’n rheoli eu cyllid eu hunain (“unedau cyfrifo”). Mae’n rhaid iddynt hefyd benodi pobl i rolau swyddogol, sef:

  • Arweinydd y blaid
  • Trysorydd
  • Swyddog enwebu

Mae’n rhaid i bleidiau gwleidyddol gadw manylion y rolau hyn yn gyfredol a’n hysbysu o unrhyw newidiadau. Bob blwyddyn gofynnwn i bleidiau i gadarnhau eu manylion cofrestru.
Rydym yn cyhoeddi manylion pleidiau gwleidyddol cofrestredig ar ein cronfa ddata ar-lein:

Mae manylion y pleidiau cofrestredig yr ydym yn eu cyhoeddi ar-lein yn cynnwys:

  • arwyddluniau pleidiau
  • disgrifiadau pleidiau
  • enwau’r rheiny sydd wedi’u hapwyntio i rolau swyddogol
  • rhestr o unedau cyfrifo cofrestredig

Nid ydym yn cyhoeddi cyfansoddiadau pleidiau. Fodd bynnag, rydym yn darparu copïau ar gais.

Rheolau ar enwau, disgrifiadau ac arwyddluniau

Mae rheolau ar enwau, disgrifiadau ac arwyddluniau y gall pleidiau gwleidyddol eu cofrestru gyda ni. Bwriad y rheolau hyn yw gwneud papurau pleidleisio yn glir ac yn hawdd eu defnyddio, ac i osgoi defnyddio enwau ymosodol.

Cost cofrestru

Rhaid i bob plaid dalu ffi i gofrestru gyda ni. Mae hefyd rhaid iddyn nhw dalu ffi lai bob blwyddyn i aros wedi’u cofrestru. Caiff y ffioedd presennol eu hesbonio yn ein canllawiau ar gofrestru a chynnal plaid wleidyddol .

Cyfrifoldebau a rhwymedigaethau fel plaid wleidyddol gofrestredig

Pan fo pleidiau gwleidyddol yn cofrestru gyda ni, mae ganddynt nifer o gyfrifoldebau a rhwymedigaethau parhaus. Mae’r rhain yn cynnwys cydymffurfio gyda rheolau ar wariant ymgyrch  , ffynonellau cyllid  a rhai gofynion adrodd i sicrhau bod cyllid gwleidyddol yn dryloyw.

Pleidiau gwleidyddol, ymgyrchu a rhoddion