Datganiad y Comisiwn Etholiadol ynglŷn â Better for the Country Limited a Mr Arron Banks

Diweddariad yr ymchwiliad

Heddiw, 1 Tachwedd 2017, mae'r Comisiwn Etholiadol wedi cyhoeddi ei fod wedi dechrau cynnal ymchwiliad er mwyn gweld a wnaeth Better for the Country Limited (BFTCL) a/neu Mr Arron Banks dorri rheolau cyllid ymgyrchu mewn perthynas â rhoddion yn ystod refferendwm yr UE 2016.

Caiff y rheolau ynghylch rhoddion i gyfranogwyr a ganiateir yn refferendwm yr UE eu hamlinellu yn Neddf Pleidiau Gwleidyddol, Etholiadau a Refferenda 2000 (Deddf 2000) a Deddf Refferendwm yr Undeb Ewropeaidd 2015 (Deddf 2015) [gweler nodyn 1 isod].

Bydd yr ymchwiliad yn ystyried a wnaeth Better for the Country Limited, Mr Banks a'r sawl a gafodd gyllid gyflawni trosedd, mewn perthynas â rhoddion a/neu fenthyciadau a wnaed i ymgyrchwyr yn Refferendwm yr UE 2016. Bydd yn edrych ar y canlynol:

  • P'un ai Better for the Country Limited oedd ffynhonnell wirioneddol rhoddion a wnaed i ymgyrchwyr refferendwm yn ei enw, neu p'un a oedd yn gweithredu fel asiant.
  • P'un a wnaeth y sawl a gafodd ei roddion gael y wybodaeth ofynnol o dan Ddeddf 2000 o ran y rhoddwr.
  • Pa gamau a gymerodd y sawl a gafodd gyllid er mwyn cadarnhau pwy oedd Better for the Country Limited fel rhoddwr, a ph'un a oedd wedi'i ganiatáu.
  • P'un ai Mr Banks oedd ffynhonnell wirioneddol benthyciadau a nodwyd gan ymgyrchydd refferendwm yn ei enw.
  • P'un a wnaeth yr unigolion a'r endidau hynny a oedd ynghlwm wrth y trefniant weithredu yn unol â Deddf 2000.
  • P'un a wnaeth unrhyw unigolyn hwyluso trafodyn gyda rhywun nad oedd yn gymwys.

Yn ystod ein hymchwiliad, mae'n bosibl y byddwn yn nodi tramgwyddau a/neu droseddau posibl o dan Ddeddf 2000 yn ychwanegol at y rhai a nodir uchod.

Cafodd BFTCL, y mae Mr Banks yn un o'i gyfarwyddwyr, ei gorffori ar 27 Mai 2015 ac mae wedi'i gofrestru yn Nhŷ'r Cwmnïau. Nid oedd wedi'i gofrestru'n gyfranogwr a ganiateir yn refferendwm yr UE. Nododd pum ymgyrchydd cofrestredig iddynt gael rhoddion gan BFTCL yn ystod ymgyrch y refferendwm. Mae'r rhoddion hyn yn creu cyfanswm o £2,359,842.76 [gweler nodyn 2 isod].

Roedd Arron Banks wedi'i gofrestru'n gyfranogwr a ganiateir yn refferendwm yr UE. Rhoddodd Mr Banks dri benthyciad ar sail anfasnachol i Leave.EU, cyfranogwr a ganiateir cofrestredig arall yn y refferendwm, a oedd yn werth cyfanswm o £6m.

Mae ymchwiliad arall eisoes yn mynd rhagddo gan y Comisiwn i weld p'un a oedd un neu fwy o roddion – gan gynnwys gwasanaethau – a dderbyniodd Leave.EU heb ei ganiatáu neu eu caniatáu; a ph'un a oedd ffurflen gwariant Leave.EU yn gyflawn. Ceir y manylion ar ein gwefan ynDatganiad y Comisiwn Etholiadol ar ymchwiliad i Leave.EU.

Yn ôl Bob Posner, Cyfarwyddwr Cyllid Gwleidyddol a Rheoleiddio a Chwnsler Cyfreithiol:

Mae cryn ddiddordeb yng nghyllid ymgyrchoedd refferendwm yr UE o hyd. Gallai cwestiynau ynghylch cyfreithlondeb cyllid a roddwyd i ymgyrchwyr yn y refferendwm niweidio hyder pleidleiswyr. Felly, er budd y cyhoedd, mae'r Comisiwn Etholiadol yn ceisio gweld p'un a roddwyd rhoddion nas caniatawyd i ymgyrchwyr refferendwm a ph'un a gyflawnwyd unrhyw droseddau cysylltiedig eraill.

I gael rhagor o wybodaeth, cysylltwch â swyddfa'r wasg y Comisiwn Etholiadol:

  • 020 7271 0704 (y tu allan i oriau: 07789 920414)

Nodiadau ychwanegol

Nodiadau

  • Mae paragraff 6 o Atodlen 15 i Ddeddf 2000 (fel y'i cymhwyswyd ac y'i diwygiwyd gan baragraff 31 o Atodlen 1 i Ddeddf 2015) yn nodi na chaiff cyfranogwyr a ganiateir yn Refferendwm yr UE dderbyn rhoddion oddi wrth roddwyr nas caniateir (sy'n dod o dan adran 54(2) a pharagraff 6(1A) o Atodlen 15 i Ddeddf 2000 (fel y'i diwygiwyd gan baragraff 31 o Atodlen 1 i Ddeddf 2015)). Roedd rhoddwyr o'r tu allan i'r DU a Gibraltar yn rhoddwyr nas caniateir at ddibenion Refferendwm yr UE. O dan baragraff 7 o Atodlen 15 ac adran 56 (fel y'i cymhwyswyd ac y'i diwygiwyd gan baragraff 32 o Atodlen 1 i Ddeddf 2015), os na fydd unigolyn cyfrifol yn dychwelyd rhodd nas caniateir o fewn 30 diwrnod i'w chael, mae'n euog o drosedd. Noda paragraffau 8, 9, 10, 11 a 12 o Atodlen 15A, a 71L o Ddeddf 2000 (fel y'i cymhwyswyd ac y'i diwygiwyd gan baragraff 1 o Atodlen 2 i Ddeddf 2015), droseddau sy'n gymwys i gyfranogwyr a ganiateir nad ydynt yn unigolion ac unigolyn cyfrifol cyfranogwr a ganiateir nad yw'n unigolyn.
  • Cafodd rhoddion a nodwyd BFTCL, a wnaed rhwng mis Mawrth a mis Mehefin 2016, eu gwneud i'r canlynol: Grassroots Out Limited; Trade Unionists Against the EU; Veterans for Britain; WAGTV Limited; UKIP.