Adroddiad 2018: Cywirdeb a chyflawnrwydd y cofrestrau etholwyr ym Mhrydain Fawr

Crynodeb

Mae'r Comisiwn Etholiadol yn ymgymryd ag astudiaethau cywirdeb a chyflawnrwydd i fesur ansawdd y cofrestrau etholwyr er mwyn asesu sut mae hyn yn newid mewn ymateb i ddatblygiadau deddfwriaethol a newidiadau gweinyddol a phoblogaeth.


Caiff ansawdd y cofrestrau etholwyr ei fesur mewn dwy brif ffordd: eu cywirdeb a'u cyflawnrwydd.

Mae'r canlyniadau ar gyfer Prydain Fawr ym mis Rhagfyr 2018 yn dangos y canlynol:

  • Roedd cofrestrau seneddol 85% yn gyflawn ac 89% yn gywir
  • Roedd cofrestrau llywodraeth leol 83% yn gyflawn ac 89% yn gywir.

Arweiniodd y canfyddiadau at ddau brif amcangyfrif

  • nid oedd rhwng 8.3 a 9.4 miliwn o bobl ym Mhrydain Fawr a oedd yn gymwys i fod ar y cofrestrau llywodraeth leol wedi'u cofrestru'n gywir
  • roedd rhwng 4.7 a 5.6 miliwn o gofnodion anghywir ar y cofrestrau llywodraeth leol.

Dyma ein hastudiaeth gyntaf ers yr asesiad o gofrestrau yn 2015, yn dilyn y broses drosglwyddo i Gofrestru Etholiadol Unigol. Ers 2015, mae lefelau cyflawnrwydd wedi aros yn weddol gyson gyda gostyngiad o oddeutu 1 pwynt canran ar y cofrestrau llywodraeth leol, gyda chywirdeb yn gostwng dau bwynt canran.  

 

Oedran a symudedd


Mae ein hymchwil yn cadarnhau bod oedran a symudedd yn parhau i fod y newidynnau cryfaf sy'n gysylltiedig â lefelau is o gyflawnder. Mae cynlluniau i ddiwygio'r canfasio blynyddol sy'n cychwyn yn 2020 yn gam cyntaf pwysig, gan alluogi Swyddogion Cofrestru Etholiadol i ganolbwyntio adnoddau ar aelwydydd sydd wedi newid cyfansoddiad.

 

Moderneiddio cofrestru etholiadol


Fodd bynnag, mae mwy y gellid ac y dylid ei wneud i foderneiddio prosesau cofrestru ym Mhrydain Fawr i roi'r cyfle gorau i sicrhau bod cymaint o bobl â phosibl wedi'u cofrestru'n gywir.

Yn gynharach eleni gwnaethom gyhoeddi canfyddiadau cyfres o astudiaethau dichonoldeb yn archwilio sut y gellid cyflawni diwygiadau, gan gynnwys cofrestru awtomatig neu fwy awtomataidd. Canfu’r astudiaethau fod y newidiadau hyn yn ymarferol o safbwynt technegol a gweithredol ac y gellid eu gweithredu heb newid strwythur y system gofrestru etholiadol yn y DU yn radical.

Beth rydym yn olygu gyda cywirdeb a chyflawnrwydd

Caiff ansawdd y cofrestrau etholwyr ei fesur mewn dwy brif ffordd: eu cywirdeb a'u cyflawnrwydd.


Ystyr cywirdeb yw 'nad oes unrhyw gofnodion anwir ar y cofrestrau etholwyr'. Felly, mae cywirdeb yn mesur canran y cofnodion ar y cofrestrau sy'n ymwneud â phleidleiswyr sydd wedi'u dilysu ac sy'n gymwys sy'n byw yn y cyfeiriad hwnnw. Gall cofnodion anghywir ar y gofrestr ymwneud â chofnodion diangen (er enghraifft, yn sgil symud tŷ), nad ydynt yn gymwys ac sydd wedi'u cynnwys yn anfwriadol, neu sy'n dwyllodrus. 


Ystyr cyflawnrwydd yw bod 'pawb sy'n gymwys i'w cynnwys ar gofrestr etholwyr wedi'u cofrestru’. Mae cyflawnrwydd yn cyfeirio at ganran y bobl gymwys sydd wedi'u cofrestru yn eu cyfeiriad presennol. Mae canran y bobl gymwys nad ydynt wedi'u cynnwys ar y gofrestr yn eu cyfeiriad presennol yn gyfystyr â'r gyfradd o dangofrestru.

Methodoleg