Logo

Y corff annibynnol sy'n goruchwylio etholiadau a rheoleiddio cyllid gwleidyddol yn y DU

Dewislen yr adran

Cofrestru etholiadol yn etholiad cyffredinol y DU ym mis Mehefin 2017

Cynnwys

  1. Cofrestru etholiadol yn y DU
  2. Maint y gofrestr etholiadol
  3. Cofrestru ar-lein
  4. Ceisiadau cofrestru etholiadol dyblyg
  5. Cofrestru a phleidleisio mewn mwy nag un ardal
  6. Cydbwyso adnoddau cofrestru etholiadol
  7. Gwneud y broses gofrestru etholiadol yn fwy unedig

Lawrlwytho ein hadroddiad llawn fel PDF


Cafodd etholiad cyffredinol Senedd y DU ei gynnal ar 8 Mehefin 2017. Hwn yw'r cyntaf o adroddiadau statudol y Comisiwn Etholiadol ar yr etholiad, sy'n canolbwyntio ar gofrestru pleidleiswyr, sydd wrth graidd system etholiadol ddiogel ac effeithon. Rhydd ein dadansoddiad o ddata allweddol ar geisiadau cofrestru etholiadol a'r cofrestri etholiadol, a noda faterion ac argymhellion ar gyfer gwella a moderneiddio’r system ymhellach, sydd euhanegn ar frys yn ein barn ni.

Yn y DU, mae'r setliad datganoli sy'n datblygu yn golygu bod gan Lywodraeth Cymru a Llywodraeth yr Alban bwerau i ddatblygu polisïau a deddfwriaeth cofrestru etholiadol ar gyfer etholiadau llywodraeth leol ac etholiadau Cynulliad Cenedlaethol Cymru a Senedd yr Alban fel sy'n berthnasol. Byddwn yn parhau i weithio'n agos gyda holl lywodraethau'r DU er mwyn helpu i gefnogi'r gwaith o ddatblygu dulliau newydd o wneud cofrestri etholiadol yn fwy cywir a chyflawn.


Data allweddol

  • Cofrestrodd nifer amcangyfrifedig o 46.8 miliwn i bleidleisio yn etholiad cyffredinol Senedd y DU ym mis Mehefin 2017 ac o'r nifer honno pleidleisiodd 68.8%.
  • Hon oedd y nifer fwyaf o bleidleiswyr ar gyfer digwyddiad pleidleisio ledled y DU, gyda thua 500,000 yn fwy ohonynt nag yn etholiad 2015.
  • Cafodd mwy na 2.9 miliwn o geisiadau i gofrestru i bleidleisio eu gwneud ym Mhrydain Fawr rhwng cyhoeddiad y Prif Weinidog ar 18 Ebrill (y byddai'n gofyn i'r Senedd gymeradwyo etholiad cyffredinol) a'r dyddiad cau ar gyfer ceisiadau ar 22 Mai.
  • Cafodd mwy na 96% o geisiadau eu gwneud ar-lein, gan gynnwys 612,000 ar y diwrnod olaf ar gyfer gwneud cais.
  • Rhwng 18 Ebrill ac 22 Mai, gwnaed dros ddwy ran o dair (69%) o geisiadau ar-lein gan bobl o dan 34 oed.

Prif faterion

  • Mae'r gwasanaeth cofrestru ar-lein wedi sicrhau gwell mynediad o lawer i etholiadau ym Mhrydain Fawr ers ei gyflwyno ym mis Mehefin 2014, ond nid yw ar gael i bobl yng Ngogledd Iwerddon eto.
  • Unwaith yn rhagor, mae Swyddogion Cofrestru Etholiadol wedi tynnu sylw at effaith weinyddol ac ariannol sylweddol prosesu ceisiadau dyblyg a wneir gan bobl sydd eisoes wedi cofrestru i bleidleisio. Mae amcangyfrifon cychwynnol Swyddogion Cofrestru Etholiadol o gyfran y ceisiadau dyblyg wedi amrywio o 30% o'r cyfanswm a wnaed mewn rhai ardaloedd i 70% mewn eraill.
  • Er y caiff pobl, yn ôl y gyfraith, gofrestru i bleidleisio mewn mwy nag un man o dan rai amgylchiadau, ymddengys fod rhai pleidleiswyr wedi cyfaddef iddynt bleidleisio fwy nag unwaith yn yr etholiad cyffredinol, sy’n peri pryder, ac sy'n drosedd.

Meysydd allweddol i'w gwella ymhellach

  • Dylai'r gwasanaeth cofrestru etholiadol ar-lein gynnwys Gogledd Iwerddon cynn gynted â phosibl.
  • Mae angen cymryd camau brys i leihau graddau ac effaith weinyddol ceisiadau cofrestru dyblyg o ran Swyddogion Cofrestru Etholiadol cyn bwrw unrhyw bleidlais arall yn y dyfodol.
  • Dylid ystyried dulliau o atal pleidleisio ddwywaith mewn etholiadau cyffredinol yn gyflym.
  • Mae angen i'r cyllid sydd ar gael i Swyddogion Cofrestru Etholiadol adlewyrchu'n well faint o waith sydd ei angen i brosesu ceisiadau cofrestru etholiadol cyn unrhyw bleidlais fawr.
  • Dylai'r broses gofrestru etholiadol fod yn fwy cysylltiedig â gwasanaethau cyhoeddus eraill, er mwyn ei gwneud hi hyd yn oed yn symlach i gofrestru i bleidleisio i'r cyhoedd ac yn fwy effeithlon i Swyddogion Cofrestru Etholiadol. Dylai hyn gynnwys integreiddio ceisiadau mewn trafodion gwasanaeth cyhoeddus eraill a gwneud gwell defnydd o ddata cenedlaethol i nodi pleidleiswyr newydd neu bobl sy'n symud tŷ.
  • Mae angen archwilio dulliau cofrestru awtomatig ymhellach, gan dynnu ar brofiadau gwledydd eraill.

Etholiadau & refferenda