Pleidiau gwleidyddol wedi derbyn dros £24m mewn rhoddion yn ail chwarter 2023

Pleidiau gwleidyddol wedi derbyn dros £24m mewn rhoddion yn ail chwarter 2023

Adroddodd pleidiau gwleidyddol sydd wedi’u cofrestru yn y DU eu bod wedi derbyn £24,438,482 mewn rhoddion a chronfeydd cyhoeddus yn ystod chwarter cyntaf 2023, yn ôl ffigurau a gyhoeddwyd gan y Comisiwn Etholiadol heddiw. 

Mae hyn yn cymharu â £12,761,435 a dderbyniwyd yn yr un cyfnod yn 2022 (mis Ebrill i fis Mehefin).

Dywedodd Louise Edwards, Cyfarwyddwr Rheoleiddio a Thrawsnewid Digidol y Comisiwn Etholiadol: 

“Gwyddwn fod gan bleidleiswyr ddiddordeb gwybod o ble y mae pleidiau gwleidyddol yn cael eu harian, ac mae’r cyhoeddiad hwn yn rhan bwysig o ddarparu’r tryloywder hwn i bleidleiswyr.” 

“Fodd bynnag, rydym wedi gweld ers cryn dipyn o amser fod hyder y cyhoedd yn nhryloywder cyllid pleidiau ac ymgyrchwyr yn dirywio. Rydym yn parhau i argymell i Lywodraeth y DU ei bod yn cyflwyno deddfau er mwyn helpu i amddiffyn pleidiau rhag y rheiny sydd am osgoi’r gyfraith a rhoi mwy o hyder yn y broses i bleidleiswyr.” 

Mae'n ofynnol i bleidiau gwleidyddol gyflwyno ffurflenni rhoddion a benthyciadau chwarterol i'r Comisiwn Etholiadol. Yn y ffurflenni hyn, mae'r pleidiau yn adrodd:

  • rhoddion a dderbyniwyd sy'n uwch na'r trothwy o £7,500 (dros £1,500 ar gyfer unedau cyfrifyddu)
  • rhoddion llai gan roddwr unigol sydd, gyda'i gilydd, yn fwy na'r trothwy adrodd
  • rhoddion gwaharddedig a dderbyniwyd ganddynt a'r camau a gymerwyd mewn perthynas â'r rhain.
  • rhoddion y dylid bod wedi eu hadrodd yn ystod chwarteri blaenorol

Y pleidiau gwleidyddol yr oedd angen iddynt adrodd am roddion yn Ch2 2023, gan gynnwys cronfeydd cyhoeddus, oedd: 

Plaid Cyfanswm a adroddwyd Rhoddion a dderbyniwyd (ac eithrio cronfeydd cyhoeddus) Cronfeydd cyhoeddus a dderbyniwyd Cyfanswm a dderbyniwyd yn ystod y chwarter hwn
Plaid Alba £33,713 £0 £33,713 £33,713
Cynghrair - Plaid Gynghrair Gogledd Iwerddon £53,105 £25,000 £28,105 £53,105
Y Blaid Geidwadol ac Unoliaethol (Prydain Fawr) £10,100,555 £9,853,327 £160,748 £10,014,074
Y Blaid Geidwadol ac Unoliaethol (Gogledd Iwerddon) £10,855 £5,966 £0 £5,966
Y Blaid Gydweithredol £476,230 £476,230

£0

£476,230
Plaid yr Unoliaethwyr Democrataidd - D.U.P £232,284 £0 £232,284 £232,284
Y Blaid Werdd (Prydain Fawr) £124,627 £72,936 £51,691 £124,627
Y Blaid Werdd (Gogledd Iwerddon) £20,921 £13,921 £0 £13,921
Y Blaid Lafur £10,510,260 £7,498,877 £2,937,023 £10,435,900
Y Democratiaid Rhyddfrydol £2,005,194 £1,546,534 £385,082 £1,931,616
Plaid Cymru £62,827 £0 £62,827 £62,827
Reform UK £135,000 £135,000 £0 £135,000
Plaid Werdd yr Alban £5,172 £0 £5,172 £5,172
Plaid Genedlaethol yr Alban (SNP) £361,232 £7,400 £353,832 £361,232
SDLP (Plaid Democratiaid Cymdeithasol a Llafur) £110,607 £0 £110,607 £110,607
Sinn Féin £92,543 £0 £92,543 £92,543
The Reclaim Party £200,000 £200,000 £0 £200,000
Plaid Sosialaidd Prydain Fawr £23,152 £23,152 £0 £23,152
Traditional Unionist Voice – TUV £13,531 £0 £6,767 £6,767
Y Blaid Wir a Theg (True & Fair Party) £91,750 £91,750 £0 £91,750
Plaid Unoliaethwyr Ulster £16,509 £0 £16,509 £16,509
Plaid Cydraddoldeb Menywod £11,486 £11,486 £0 £11,486
Cyfanswm £24,691,554 £19,961,580 £4,476,902 £24,438,482

Gall gwerth y rhoddion a adroddir gan blaid wleidyddol i’r Comisiwn fod yn wahanol i werth y rhoddion a dderbynnir ganddi yn y chwarter hwnnw. Gall hyn fod oherwydd rhoddion a gydgrynhowyd, rhoddion na chaniateir a/neu roddion a adroddwyd yn hwyr. 

Rhoddion a gydgrynhowyd yw rhoddion sydd islaw’r trothwy adrodd, o ffynhonnell unigol, mewn blwyddyn galendr unigol sy’n fwy na’r trothwy adrodd pan y’u cyfunir. Mae’r rhain yn adroddadwy yn y chwarter pan dderbyniodd y blaid y rhodd sy’n cymryd y gwerth a gydgrynhowyd dros y trothwy adrodd.

Gwnaeth ddwy blaid fethu â chyflwyno eu hadroddiadau chwarter dau erbyn y dyddiad cau. 

Gwnaeth tair plaid gynnwys rhoddion yn eu hadroddiad chwarter dau a ddylai fod wedi'u hadrodd mewn adroddiadau chwarterol blaenorol pan gawsant eu derbyn.

Gwnaeth un blaid adrodd am ddiweddariad i fenthyciad a ddylai fod wedi’i adrodd mewn chwarter blaenorol.

Bydd y Comisiwn yn ystyried pob un o'r materion yma yn unol â'i Bolisi Gorfodi, os yw’n briodol. Bydd unrhyw gosbau a roddir yn cael eu cyhoeddi ar ddyddiad hwyrach.

Benthyca

Cafodd £125,217 o fenthyciadau newydd eu hadrodd yn ail chwarter 2023. Cafodd benthyciadau â gwerth o £2,528,906 eu talu’n llawn. Troswyd benthyciadau â gwerth o £15,000 yn llawn i roddion. 

Rhoddion a dderbyniwyd gan dderbynwyr a reoleiddir yn Ch2 2023 

Mae'r Comisiwn hefyd yn cyhoeddi manylion rhoddion a dderbyniwyd gan dderbynwyr a reoleiddir. Mae derbynwyr a reoleiddir yn aelodau o bleidiau gwleidyddol cofrestredig, deiliaid swyddi dewisol perthnasol, a chymdeithasau aelodau.

Yn ail chwarter 2023, derbyniwyd £1,229,243 mewn rhoddion gan 75 o dderbynwyr a reoleiddir. Mae'r cyfanswm yn cynnwys rhoddion arian parod a rhoddion nad ydynt yn arian parod, ynghyd â rhoddion tuag at ymweliadau tramor. Mae manylion llawn y rhoddion arian parod a’r rhoddion nad ydynt yn arian parod ar gael ar ein gwefan. 

Math o dderbyniwr a reoleiddir Gwerth yr arian parod a'r rhoddion nad ydynt yn arian parod a dderbyniwyd  Gwerth rhoddion a dderbyniwyd tuag at ymweliadau tramor  Cyfanswm gwerth y rhoddion a dderbyniwyd 
Maer £5,400 £0 £5,400
Aelod o Blaid Wleidyddol Gofrestredig £15,000 £0 £15,000
Cymdeithas Aelodau £480,900 £0 £480,900
MLA - Aelod o Awdurdod Deddfwriaethol Gogledd Iwerddon £0 £6,559 £6,559
AS - Aelod Seneddol £541,556 £174,828 £716,384
Comisiynwyr yr Heddlu a Throseddu £5,000 £0 £5,000
Cyfansymiau £1,047,856 £181,387 £1,229,243

Rhagor o wybodaeth

Mae manylion llawn rhoddion a benthyciadau a adroddwyd yn Ch2 2023 ar gael ar ein cofrestr cyllid gwleidyddol. 

Diwedd

Am ragor o wybodaeth, cysylltwch â swyddfa cyfryngau’r Comisiwn Etholiadol drwy ffonio 020 7271 0704, neu 07789 920 414 y tu allan i oriau swyddfa. Fel arall gallwch e-bostio press@electoralcommission.org.uk

Nodiadau i olygyddion

  1. Mae'r Comisiwn Etholiadol wedi argymell ers tro y dylai Llywodraeth a Senedd y DU ystyried gyda ni sut y gellir gwella’r rheolau ar roddion a benthyciadau er mwyn atal arian tramor rhag cael ei ddefnyddio yng ngwleidyddiaeth y DU. Rydym yn parhau i argymell diwygiadau a fyddai’n rhoi i bleidleiswyr mwy o hyder yng nghyllid gwleidyddol y DU, gan gynnwys: 
         •    cyflwyno dyletswydd ar bleidiau am ddiwydrwydd dyladwy ac asesiadau risg gwell o ran rhoddion, sydd wedi’u haddasu o reoliadau gwyngalchu arian
         •    cyflwyno cyfreithiau i sicrhau na all pleidiau dderbyn arian gan gwmnïau nad ydynt wedi gwneud digon o arian yn y DU i ariannu eu rhodd neu fenthyciad
  2. Mae Deddf Pleidiau Gwleidyddol, Etholiadau a Refferenda 2000 (PPERA) yn gofyn bod pleidiau gwleidyddol yn adrodd am roddion a benthyciadau arian parod, a’r rheiny nad ydynt yn arian parod, yn chwarterol i'r Comisiwn Etholiadol. Mae rhaid i bleidiau gwleidyddol adrodd am bob rhodd a benthyciad dros £7,500 sy'n ymwneud â'r blaid ganolog, neu bob un dros £1,500 sy'n ymwneud ag uned gyfrifyddu. Mae hyn yn cynnwys cyfansymiau rhoddion a benthyciadau o'r un ffynhonnell yn ystod y flwyddyn galendr. Unwaith y bydd y blaid ganolog wedi adrodd rhodd neu gydgrynhoi rhodd o dros £7,500 mae’n rhaid iddynt adrodd bob rhodd dilynol o fwy na £1,500 o’r ffynhonnell hwnnw. 
  3. Gan mai dim ond rhoddion a benthyciadau dros y trothwyon hyn sy’n cael eu hadrodd gan bleidiau, nid yw'r ffigyrau yn cynnwys yr holl roddion a benthyciadau a dderbyniwyd gan bleidiau gwleidyddol. Cofnodir rhoddion a benthyciadau o dan y trothwyon hyn yng nghyfrifon blynyddol pleidiau gwleidyddol. Mae gwybodaeth am ddatganiadau o gyfrifon mwyaf diweddar pleidiau gwleidyddol ar gael yng nghronfa ddata’r Comisiwn.
  4. Cronfeydd cyhoeddus yw rhoddion gan Dŷ'r Cyffredin, Tŷ'r Arglwyddi, Senedd yr Alban a'r Comisiwn Etholiadol. Mae grantiau 'Short' a 'Cranborne' ar gael i’r gwrthbleidiau yn Nhŷ'r Cyffredin neu Dŷ'r Arglwyddi fel ei gilydd. 
  5. Mae rhai rhoddion gan y Comisiwn Etholiadol yn ymddangos ar y gofrestr. Y rhain yw: Grantiau Datblygu Polisi, a sefydlwyd gan Ddeddf Pleidiau Gwleidyddol, Etholiadau a Refferenda 2000 ar gyfer pleidiau sydd â dau neu ragor o aelodau cyfredol yn Nhŷ'r Cyffredin. Bwriad y grantiau yw cynorthwyo pleidiau i ddatblygu'r polisïau y byddant yn eu cyflwyno mewn maniffesto etholiadol. Mae'r ddeddfwriaeth yn darparu swm o £2 miliwn yn flynyddol ar gyfer hyn. Daeth Grantiau Datblygu Polisi yn adroddadwy fel rhoddion am y tro cyntaf yn nhrydydd chwarter 2006 o ganlyniad i Ddeddf Gweinyddiaeth Etholiadol 2006.
  6. Roedd 386 o bleidiau gwleidyddol wedi'u cofrestru ym Mhrydain Fawr a Gogledd Iwerddon yn ystod ail chwarter 2023. Roedd gofyn i 51 ohonynt gyflwyno adroddiad rhoddion chwarterol a 35 ohonynt gyflwyno gwybodaeth benthyca erbyn y dyddiad cau. Eithriwyd y pleidiau gwleidyddol eraill gan iddynt gyflwyno pedwar cofnod o ddim yn olynol yn flaenorol. Cyn belled â’u bod heb gael rhoddion yn ystod y chwarter diwethaf, maent wedi’u heithrio rhag cyflwyno adroddiad. 
  7. Mae rhagor o wybodaeth am yr hyn yw derbynnydd a reoleiddir a'u gofynion adrodd cyfreithiol ar gael ar ein gwefan. Mae Aelodau Seneddol yn adrodd am y rhoddion a dderbyniwyd ganddynt yng Nghofrestr Buddiannau Ariannol yr Aelodau. Yna mae’r cofrestrydd yn anfon y manylion hyn i’r Comisiwn. Mae’r Comisiwn yn nodi unrhyw roddion sydd yn disgyn o fewn y rheolau ar dderbynwyr a reoleiddir ac rydym yn cyhoeddi’r rhain. Mae gan y Comisiwn rôl o reoleiddio mewn perthynas â rhoddion a ganiateir. Mae aelodau Senedd yr Alban yn adrodd am y rhoddion a dderbyniwyd ganddynt yng Nghofrestr Buddiannau Senedd yr Alban.
  8. Mae pob derbynnydd arall a reoleiddir yn adrodd am ei roddion yn uniongyrchol i ni. Yna byddwn yn cyhoeddi'r wybodaeth hon yn fisol fel rhan o'n rôl wrth ddarparu mwy o dryloywder ym maes cyllid gwleidyddol yn y DU.