Y Comisiwn Etholiadol yn ymateb i Strategaeth y Llywodraeth ar Etholiadau

Dylai’r cynigion yn Strategaeth y Llywodraeth ar Etholiadau gwella’r system yn sylweddol ar gyfer pleidleiswyr, pleidiau, ymgyrchwyr a gweinyddwyr etholiadol yn ôl y Comisiwn Etholiadol. Bydd newidiadau i gofrestru pleidleiswyr, y rheolau cyllid gwleidyddol, diogelu ymgeiswyr, a’r amserlen etholiadol yn cynnig buddion penodol.  

Tra bo oddeutu 8 miliwn o bobl heb eu cofrestru’n gywir dylai cofrestru awtomatig wella cywirdeb y gofrestr etholiadol ac annog rhagor o bobl i gymryd rhan. Bydd y newidiadau i derfynau amser enwebu ymgeiswyr a’r bleidlais bost yn lleddfu rhywfaint o'r pwysau sy'n wynebu gweinyddwyr etholiadol, a dylai’r prosesau ar eu newydd wedd arwain at brofiadau gwell i bleidleiswyr.

Byddai rheolau newydd ar roddion gwleidyddol gan gwmnïau a chymdeithasau anghorfforedig, gwiriadau gwybod eich rhoddwr, a chryfhau pwerau rheoleiddio yn datrys hen faterion mewn cyfraith cyllid etholiadol, yn cynyddu tryloywder ac yn helpu meithrin ymddiriedaeth ymysg pleidleiswyr.  

Mae'r Comisiwn yn parhau i wrthwynebu egwyddor Datganiad Strategaeth a Pholisi (SPS) ar gyfer y Comisiwn Etholiadol.  

Dywedodd Vijay Rangarajan, Prif Weithredwr y Comisiwn Etholiadol:  

“Bydd y diwygiadau hyn yn gwella gwytnwch ac uniondeb ein system etholiadol, gan mynd i’r afael â llawer o’r bygythiadau sy’n ei wynebu. Dylai hefyd gwella’r profiad i bleidleiswyr, ymgyrchwyr, pleidiau a gweinyddwyr.

“Bydd y diwygiad etholiadol yn agor y drws i filiynau o bobl i gymryd rhan mewn etholiadau, a bydd y newidiadau arfaethedig i’r rheolau cyllid gwleidyddol yn cryfhau’r gwiriadau ar arian sy’n cael ei fwydo i wleidyddiaeth y DU ac yn sicrhau cyfundrefn gorfodi fwy gymesur ac effeithiol.  

“Rydym yn barod i weithio gyda’r gymuned etholiadol i feithrin dealltwriaeth a chydymffurfiaeth ag unrhyw ofynion newydd, ac i gefnogi pleidleiswyr drwy ddarparu’r adnoddau gwybodaeth ac addysg .”  

Nid oes gan y Comisiwn barn ar newidiadau i’r etholfraint ond bydd yn cefnogi gweithredu pleidleisiau 16oed, fel mae wedi’i wneud yng Nghymru a’r Alban. Yn ogystal â hynny, bydd yn gwneud rhagor o waith i helpu pleidleiswyr tramor. Bydd yn canolbwyntio ar roi gwybodaeth i bleidleiswyr newydd a’u helpu i deimlo’n hyderus wrth gymryd rhan yn y broses ddemocrataidd: yn enwedig mewn dadleuon cadarn ond barchus.  

Mae rhagor o waith a thystiolaeth ei hangen ar rai cynigion. Mae'r Comisiwn yn cefnogi cynigion ar gyfer ID pleidleiswyr digidol, ond mae defnyddio cardiau banc ar gyfer ID pleidleiswyr yn peri risgiau i ddiogelwch ac ymddiriedaeth pleidleiswyr.  

Wrth dynnu sylw at y Strategaeth a’r Datganiad Polisi, dywedodd John Pullinger, cadeirydd y Comisiwn Etholiadol y canlynol:  

“Rydym yn parhau i wrthwynebu egwyddor datganiad strategaeth a pholisi, y gall llywodraeth ei arwain. Rhaid i annibyniaeth a didueddrwydd comisiwn etholiadol fod yn glir i bleidleiswyr ac ymgyrchwyr, ac mae'r math hwn o ddylanwad gan lywodraeth yn anghyson â'r rôl honno. Mae'r bil hwn yn cynnig cyfle amserol i ddiddymu'r pŵer i'r llywodraeth ddynodi datganiad.”

Diwedd

I gael rhagor o wybodaeth, cysylltwch â swyddfa cyfryngau’r Comisiwn Etholiadol drwy ffonio 020 7271 0704, neu 07789 920 414 y tu allan i oriau swyddfa. Fel arall gallwch e-bostio [email protected]