Canllawiau ac adnoddau

Mae’n rhaid i ymgeiswyr ac asiantiaid ddilyn rhai rheolau a osodir mewn deddfwriaeth. Rydym yn darparu canllawiau i gynorthwyo ymgeiswyr ac asiantiaid i gydymffurfio â’r rheolau hyn. Does dim rhaid i chi ddilyn y canllawiau hyn, ond os gwnewch chi, byddwch gan amlaf yn gwneud digon i gydymffurfio â’r gyfraith. Ar y dudalen hon cewch ddolenni i’r gwahanol etholiadau yr ydym yn darparu canllawiau ar eu cyfer.

Rydym ni wedi cynhyrchu dogfen ar gyfer pobl sydd am wybod sylfaeni etholiadau, rolau gwahanol sefydliadau sy'n rhan o etholiadau a ble gallwch ddod o hyd i fwy o wybodaeth.

Mae ein canllawiau ar gyfer etholiadau yn cynnwys:

  • bod yn ymgeisydd mewn etholiad
  • ymgyrchu
  • derbyn rhoddion
  • gwario arian
  • eich hawliau chi fel ymgeisydd, gan gynnwys mynediad at weithgarwch yr etholiad
  • adrodd ar ôl yr etholiad

Newidiadau i'r gyfraith

Mae llywodraeth y DU wedi newid y gyfraith ar bwy all roi arian i ymgeiswyr.

O ddyddiad ymadawiad y DU â'r UE, ni ellir derbyn rhoddion bellach gan gwmnïau sydd wedi'u hymgorffori mewn aelod-wladwriaeth arall o'r UE.

Mae hi dal yn bosibl i lywodraeth y DU i ohirio, diddymu neu newid y cyfreithiau newydd hyn. Mae'n rhaid i ymgeiswyr ac asiantaethau wneud yn siwr eu bod yn gwybod y sefyllfa ddiweddaraf cyn derbyn rhoddion neu fenthyciadau. Byddwn yn diweddaru ein gwefan cyn gynted â'n bod yn gwybod mwy.

Canllawiau ynghylch aflonyddu a bygwth

Mae dadl wleidyddol gadarn yn rhan o ddemocratiaeth iach, ond weithiau gall pethau fynd yn rhy bell.

Mae Cyngor Cenedlaethol Penaethiaid yr Heddlu, gan weithio gyda Gwasanaeth Erlyn y Goron a'r Comisiwn Etholiadol, wedi cynhyrchu dwy ddogfen ganllaw ar gyfer ymgeiswyr ac ymgyrchwyr, i'ch helpu chi i ddeall pan fydd ymddygiad yn mynd y tu hwnt i ddadl wleidyddol ac y gallai fod yn anghyfreithlon.

Mae yna ganllaw byr o'r enw 'Pan fydd pethau'n mynd yn rhy bell' sy'n darparu cyngor cyffredinol, a 'Canllaw ar y cyd i ymgeiswyr mewn etholiadau' hirach sy'n rhoi mwy o fanylion am natur troseddau posib.

Os ydych chi'n teimlo y gallai ymddygiad tuag atoch chi fod yn anghyfreithlon neu'n poeni am eich diogelwch chi neu ddiogelwch eraill, dylech chi gysylltu â'r heddlu bob amser.

Sut allwn ni helpu

Yn ogystal â’n canllawiau, rydym yn hapus i ateb cwestiynau a rhoi cyngor. Rydym ni yma i’ch helpu chi, felly cysylltwch â ni.

Os oes gennych unrhyw gwestiynau ynghylch bod yn ymgeisydd mewn etholiad, ffoniwch neu e-bostiwch eich tîm lleol y Comisiwn yng Nghymru, Lloegr neu’r Alban. I gael gwybodaeth am fod yn ymgeisydd yng Ngogledd Iwerddon cysylltwch â’r Swyddfa Etholiadol yng Ngogledd Iwerddon.

Os oes gennych gwestiynau ynghylch ymgyrchu, derbyn rhoddion, gwario arian nadredd wedi’r etholiad ffoniwch 020 7271 0616 neu e-bostiwch pef@electoralcommission.org.uk

Rhwng etholiadau, mae rheolau yn ymwneud â rhoddion i rai unigolion at ddibenion gwleidyddol. Os ydych yn ddarpar ymgeisydd ac yn perthyn i blaid gofrestredig, ewch i’n tudalen ar gyfer unigolion a reoleiddir.