Summary

Mae cynghorau lleol yn darparu gwasanaethau a chyfleusterau yn eich ardal chi. 

Mae'r math o gyngor sydd gennych chi a'u cyfrifoldebau yn dibynnu ar ble rydych chi'n byw.

Mae cynghorwyr lleol yn goruchwylio gwaith y cyngor, ac yn gosod y strategaethau a'r blaenoriaethau. Pan fyddwch chi'n pleidleisio mewn etholiadau lleol, byddwch chi'n pleidleisio dros gynghorwyr i gynrychioli eich ward.

Pwy all bleidleisio yn yr etholiadau hyn

Os ydych chi'n gymwys i bleidleisio, gallwch bleidleisio yn etholiadau cynghorau lleol pan fyddant yn digwydd yn eich ardal chi.

Gwiriwch a ydych chi'n gymwys i bleidleisio

Mathau o gynghorau

Yn y DU, mae yna wahanol fathau o gynghorau sy'n gyfrifol am ddarparu gwahanol wasanaethau a chyfleusterau.

Mewn rhai ardaloedd, efallai y bydd mwy nag un cyngor yn darparu eich gwasanaethau a'ch cyfleusterau. 

Types of councils

Pleidleisio yn yr etholiadau hyn

Mae Llywodraeth y DU wedi gohirio’r etholiadau a drefnwyd ar gyfer 7 Mai 2020 oherwydd y sefyllfa bresennol parthed COVID-19. Darllenwch ein datganiad

Pleidleisio yn yr etholiadau hyn

Mae etholiadau cynghorau lleol yng Nghymru a Lloegr yn defnyddio'r system cyntaf i'r felin. Bydd y papur pleidleisio yn rhestru'r holl ymgeiswyr yn eich ardal. Gallwch bleidleisio dros gynifer o ymgeiswyr ag y sydd swyddi gwag i gynghorwyr, trwy roi [X] yn y blwch wrth eich dewis. Er enghraifft, os ydych wedi eich cynrychioli gan dri chynghorydd ac mae yna dair swydd wag, gallwch bleidleisio dros dri ymgeisydd. Bydd y papur pleidleisio yn esbonio faint o ymgeiswyr y gallwch bleidleisio drostynt.

Yn yr Alban a Gogledd Iwerddon, mae etholiadau cynghorau lleol yn defnyddio'r system pleidlais sengl drosglwyddadwy. Bydd y papur pleidleisio yn rhestru'r ymgeiswyr ar gyfer eich ardal chi, ac rydych chi'n defnyddio rhifau i raddio'r ymgeiswyr yn nhrefn eich dewis.

Mae pob cynghorydd yn eistedd am dymor o bedair blynedd.

Pleidleisio yn ôl traeanau

Os yw eich cyngor yn pleidleisio yn ôl traeanau, mae traean o'r cynghorwyr yn cael eu hethol bob blwyddyn dros gyfnod o bedair blynedd. Nid oes unrhyw etholiadau yn y bedwaredd flwyddyn.

Pleidleisio yn ôl haneri

Os yw eich cyngor yn ethol yn ôl haneri, mae haner y cynghorwyr yn cael eu hethol bob dwy flynedd.

Pleidleisio bob pedair blynedd

Mae gan rai cynghorau, gan gynnwys pob un o fwrdeistrefi Llundain, etholiadau lleol bob pedair blynedd, ac maent yn ethol pob cynghorydd ar yr un pryd.

Diweddarwyd ddiwethaf: 10 Rhagfyr 2020
Adolygiad nesaf: 11 Medi 2020