Ymgeiswyr ac asiantau mewn etholiadau cynghorau plwyf a chymuned yng Nghymru

Ganllawiau ac adnoddau sydd eu hangen arnoch os ydych yn ymgeisydd mewn etholiad cyngor plwyf neu gymuned yng Nghymru

Gwybodaeth ddefnyddiol

Cliciwch yma i gael canllawiau ar gyfer sefyll mewn etholiadau eraill

Darllenwch y trosolwg o'r canllaw i ymgeiswyr – etholiadau lleol yng Nghymru a Lloegr sy'n rhoi cyfarwyddiadau ar sut i ddefnyddio'r canllawiau hyn a phwy sy'n gwneud beth yn yr etholiadau hyn.

Cliciwch yma i weld yr 

Rydym hefyd wedi llunio dogfen ar gyfer pobl sydd am gael gwybodaeth sylfaenol am etholiadau, rolau sefydliadau gwahanol a ble i gael rhagor o wybodaeth.

 

Rhan 1

Ydych chi'n gallu sefyll mewn etholiad?

Mae’r rhan hon yn cynnwys:

Rhan 2a

Sefyll fel ymgeisydd annibynnol

Mae’r rhan hon yn cynnwys:

  • Cwblhau a chyflwyno eich papurau enwebu
  • Cael eich enwebu mewn mwy nag un ward
  • Beth sy'n digwydd ar ôl i'r enwebiadau gau?
  • Penodi asiantiaid i arsylwi prosesau etholiadol
  • Beth sy'n digwydd os yw ymgeisydd yn marw?
Rhan 2b

Sefyll fel ymgeisydd plaid

Mae’r rhan hon yn cynnwys:

  • Cwblhau a chyflwyno eich papurau enwebu
  • Enwebu mewn mwy nag un ward
  • Beth sy'n digwydd ar ôl i'r enwebiadau gau?
  • Penodi asiantiaid i arsylwi prosesau etholiadol
  • Beth sy'n digwydd os yw ymgeisydd yn marw?
Rhan 3

Gwariant ymgeiswyr

Mae’r rhan hon yn cynnwys:

  • Faint allwch chi wario
  • Gweithgareddau sy'n gynwysedig yn y rheolau
  • Pa wybodaeth sydd angen ei chofnodi a'i hadrodd
Rhan 4

Yr Ymgyrch

Mae’r rhan hon yn cynnwys:

  • Gair i gall wrth ymgyrchu
  • Defnyddio'r gofrestr etholiadol a'r rhestrau pleidleiswyr absennol
  • Defnyddio ysgolion ac ystafelloedd ar gyfer cyfarfodydd cyhoeddus
  • Argraffnodau ar ddeunydd cyhoeddusrwydd ymgyrchu
  • Gair i gall ar ddiwrnod pleidleisio
  • Adrodd honiadau o gamymddygiad etholiadol
Rhan 5

Eich hawl i fynychu digwyddiadau etholiadol allweddol

Mae’r rhan hon yn cynnwys:

  • Mynd i sesiynau agor pleidleisiau post a beth i'w ddisgwyl
  • Mynd i orsafoedd pleidleisio a beth i'w ddisgwyl
  • Mynd i'r cyfrif a beth i'w ddisgwyl
Rhan 6

Ar ôl datgan y canlyniad

Mae’r rhan hon yn cynnwys:

  • Gwneud y datganiad o dderbyn swydd
  • Mynediad at waith papur etholiad
  • Cyflwyno eich cofnodion gwario a datganiadau
  • Cwestiynu'r canlyniad drwy ddeiseb etholiadol