Gwneud cais i bleidleisio drwy ddirprwy
We're showing you content for:
This page
Please note that this page is only relevant to voters living in Wales.
I wneud cais am bleidlais drwy ddirprwy mae’n rhaid i chi hefyd fod wedi i cofrestru i bleidleisio.
Gwneud yn siŵr eich bod wedi cofrestru i bleidleisio
Er mwyn pleidleisio mewn unrhyw etholiad yn y DU, mae'n rhaid eich bod wedi cofrestru i bleidleisio. Dysgwch a ydych yn gymwys i gofrestru a sut i wneud cais
Os nad ydych yn siŵr a oes gennych bleidlais drwy ddirprwy yn barod, cysylltwch â thîm gwasanaethau etholiadol eich cyngor lleol i gael gwybod.
Beth yw pleidlais drwy ddirprwy?
Os gwyddoch na fyddwch yn gallu cyrraedd yr orsaf bleidleisio ar ddiwrnod yr etholiad, gallwch ofyn i rywun yr ydych yn ymddiried ynddo i fwrw eich pleidlais ar eich rhan. Gelwir hyn yn bleidlais drwy ddirprwy a chyfeirir yn aml at y person sy’n bwrw’r pleidlais fel eich dirprwy.
Gall y person sy’n bwrw eich pleidlais ar eich rhan naill ai fynd i’ch gorsaf bleidleisio i fwrw eich pleidlais, neu gall wneud cais i bleidleisio ar eich rhan drwy’r post.
Cwblhau cais
Mae’r cais yn cynnwys cyfarwyddiadau ar sut i’w lenwi’n gywir. Mae angen i chi ddarparu eich dyddiad geni, eich rhif Yswiriant Gwladol a’ch llofnod ar eich ffurflen gais.
Wrth gwblhau’r cais, mae angen i chi roi rheswm pam na allwch gyrraedd eich gorsaf bleidleisio yn bersonol.
Mae angen i chi gwblhau cais pleidlais drwy ddirprwy newydd os ydych wedi symud tŷ neu wedi newid eich enw.
Gallwch ddewis gwneud cais am bleidlais drwy ddirprwy ar gyfer etholiad penodol, math penodol o etholiad, neu bob etholiad y mae gennych hawl i bleidleisio ynddynt. Os nad ydych yn siŵr a oes gennych bleidlais ddirprwy eisoes, cysylltwch â’r tîm gwasanaethau etholiadol yn eich cyngor lleol.
Mae dwy ffordd o wneud cais am bleidlais drwy ddirprwy ar gyfer etholiad penodol:
- Gwneud cais ar-lein drwy GOV.uk
- Lawrlwythwch, argraffwch a chwblhewch y ffurflen i bleidleisio drwy ddirprwy mewn etholiad penodol a’i hanfon i’ch swyddfa cofrestru etholiadol leol
Os ydych chi am wneud cais am bleidlais drwy ddirprwy ar gyfer math penodol o etholiad yn unig (er enghraifft, ar gyfer etholiadau’r cyngor), mae angen i chi gysylltu â’r tîm gwasanaethau etholiadol yn eich cyngor lleol.
Defnyddiwch un o’r ffurflenni hyn os na fyddwch yn gallu mynd i’r orsaf bleidleisio hyd y gellir rhagweld, neu am gyfnod hir.
Mae’r ffurflen sydd angen i chi ei llenwi yn dibynnu ar eich rheswm dros bleidlais drwy ddirprwy.
- Mae gennych anabledd (PDF)
- Byddwch i ffwrdd ar gwrs addysgol (PDF)
- Byddwch i ffwrdd gyda gwaith (PDF)
- Rydych wedi cofrestru fel pleidleisiwr tramor (PDF)
- Rydych yn gweithio i’r British Council neu fel Gwas y Goron (PDF)
- Rydych yn gwasanaethu dramor yn y Lluoedd Arfog (PDF)
- Rydych wedi cofrestru fel etholwr dienw (PDF)
Gallwch hefyd wneud cais ar-lein drwy GOV.uk os ydych yn byw dramor neu os ydych yn bleidleisiwr yn y Lluoedd Arfog.
Help gyda’r ffurflen hon
Os oes angen unrhyw gymorth arnoch gyda’ch cais, os na allwch argraffu’r ffurflen gais, neu os bydd ei hangen arnoch mewn fformat hygyrch, cysylltwch â’r tîm gwasanaethau etholiadol yn eich cyngor lleol am help.
Ble i anfon eich ffurflen wedi'i chwblhau
Pan fyddwch wedi cwblhau'r ffurflen ac wedi gwneud yn siŵr eich bod wedi ei llofnodi, bydd angen i chi ei hanfon at y tîm gwasanaethau etholiadol yn eich cyngor lleol.
Gallwch anfon eich ffurflen drwy'r post. Efallai y bydd tîm gwasanaethau etholiadol eich cyngor lleol hefyd yn derbyn copi wedi'i sganio o'ch ffurflen trwy e-bost, ond dylech wirio hyn gyda nhw yn gyntaf.
Wrth wneud cais am bleidlais drwy ddirprwy newydd, mae'n rhaid i chi ddychwelyd eich cais am bleidlais drwy ddirprwy erbyn 5pm, chwe diwrnod gwaith cyn yr etholiad.
Os oes gennych bleidlais drwy ddirprwy neu bleidlais bost yn barod
Os ydych yn gwneud newidiadau neu’n canslo pleidlais drwy ddirprwy, pleidlais bost neu bleidlais bost drwy ddirprwy sy’n bodoli eisoes, rhaid i chi wneud hynny erbyn 5pm, 11 diwrnod gwaith cyn yr etholiad.
Os ydych wedi gwneud cais am bleidlais drwy ddirprwy ar gyfer etholiad penodol a bod angen i chi ei newid, rhaid i chi gyflwyno cais newydd i bleidleisio drwy ddirprwy erbyn 5pm, chwe diwrnod gwaith cyn yr etholiad. Bydd y cais newydd hwn yn cymryd lle eich cais blaenorol.
Os oes gennych bleidlais bost eisoes a'ch bod am ei newid i bleidlais drwy ddirprwy, rhaid i chi ganslo eich pleidlais bost erbyn 5pm, 11 diwrnod gwaith cyn yr etholiad. Yna gallwch gyflwyno cais am bleidlais drwy ddirprwy erbyn 5pm, chwe diwrnod gwaith cyn yr etholiad.
Darganfod ble i anfon eich ffurflen
Chwilio am god post
Pleidlais ddirprwy drwy’r post
Os na all yr unigolyn rydych yn ymddiried ynddo gyrraedd yr orsaf bleidleisio, gall wneud cais i bleidleisio ar eich rhan drwy'r post. Pleidlais ddirprwy drwy'r post yw'r enw ar hyn.
Y dyddiad cau ar gyfer gwneud cais am bleidlais ddirprwy drwy'r post yw 5pm, 11 diwrnod gwaith cyn y bleidlais.
Bydd angen iddo gysylltu â thîm gwasanaethau etholiadol eich cyngor lleol i gael rhagor o fanylion a gofyn am ffurflen gais arall.
Sut i ganslo eich pleidlais drwy ddirprwy
Os byddwch wedi enwebu dirprwy, ond yna'n newid eich meddwl ac yn dymuno pleidleisio eich hun, mae gennych sawl opsiwn.
Un opsiwn yw y gallwch wneud cais i ganslo eich pleidlais drwy ddirprwy.
- Yng Nghymru a Lloegr, cysylltwch â'ch cyngor lleol.
- Yn yr Alban, cysylltwch â'ch swyddfa cofrestru etholiadol.
Y dyddiad cau ar gyfer canslo pleidlais drwy ddirprwy yng Nghymru, Lloegr a'r Alban yw 5pm, 11 diwrnod gwaith cyn yr etholiad.
Os bydd pleidlais ddirprwy drwy'r post eisoes wedi cael ei chwblhau a'i dychwelyd, ni all y trefniadau pleidleisio drwy ddirprwy ar gyfer yr etholiad hwnnw gael eu canslo.
Un opsiwn arall yw y gallwch bleidleisio eich hun. Gallwch wneud hyn ar yr amod eich bod yn pleidleisio cyn eich dirprwy. Ni allwch wneud hyn os bydd eich dirprwy eisoes wedi pleidleisio drwy'r post ar eich rhan.
Fel arall, gallwch wneud cais am bleidlais bost. Y dyddiad cau ar gyfer gwneud hynny yw 5pm, 11 diwrnod gwaith cyn yr etholiad y byddwch yn pleidleisio ynddo. Bydd y cais hwn am bleidlais bost yna'n canslo eich cais i bleidleisio drwy ddirprwy.
Pleidlais drwy ddirprwy mewn argyfwng
O dan amgylchiadau penodol, pan fydd argyfwng sy'n golygu na allwch bleidleisio'n bersonol, gallwch wneud cais am bleidlais drwy ddirprwy mewn argyfwng.