Canllawiau i Swyddogion Canlyniadau sy’n gweinyddu etholiad y Senedd

Gellir penodi asiantiaid cyfrif i arsylwi’r prosesau dilysu a chyfrif.1 Mae’n rhaid i chi roi hysbysiad ysgrifenedig i asiantiaid cyfrif penodedig o'r amser a’r lleoliad y bydd y broses ddilysu a chyfrif yn dechrau.2 Mae’n rhaid i chi gael hysbysiad ysgrifenedig am benodiad asiantiaid cyfrif dim hwyrach na phum diwrnod gwaith cyn y bleidlais er mwyn i’w penodiad fod yn weithredol ar gyfer y broses ddilysu a chyfrif.3

Rydym wedi llunio ffurflen ar gyfer hysbysu am benodiad asiant cyfrif i'w defnyddio yn etholiadau’r Senedd. Gallwch ddod o hyd i’r ffurflen hysbysu am benodiad asiant cyfrif yn adran asiantiaid ein tudalen adnoddau.

Cyfyngu ar nifer yr asiantiaid sy’n bresennol

Caniateir yn ôl y gyfraith i chi gyfyngu ar nifer yr asiantiaid cyfrif a benodir.4 Rhaid i’r nifer y gall pob plaid wleidyddol a phob ymgeisydd unigol ei benodi fod yr un fath. 5

Oni bai bod amgylchiadau arbennig, ni ddylai’r nifer fod yn llai na’r rhif a geir drwy rannu nifer y cynorthwywyr cyfrif (h.y. y staff hynny sy’n cyfri’r papurau pleidleisio) gyda’r nifer o ymgeiswyr unigol a phleidiau gwleidyddol sydd ag enwebiad.6

Wrth bennu'r nifer uchaf o asiantiaid cyfrif, dylai pob ymgeisydd ac asiant, cyn belled â phosibl, gael caniatâd i benodi nifer digonol o asiantiaid cyfrif er mwyn i'r prosesau dilysu a chyfrif gael eu craffu'n llawn a chywir. Fodd bynnag, dylech ystyried unrhyw oblygiadau iechyd a diogelwch, gan gynnwys rheoliadau tân ar gyfer y lleoliad dilysu a chyfrif wrth benderfynu ar y nifer uchaf o asiantiaid cyfrif.

Wrth bennu’r nifer uchaf o asiantiaid cyfrif dylech hefyd ystyried bod gan yr asiantiaid cyfrif ar gyfer yr holl bleidleisiau sy’n cael eu dilysu yr hawl i fynychu'r rhan ddilysu o'r cyfrif.

Am ragor o wybodaeth, gweler ein canllawiau ar bresenoldeb yn y broses ddilysu a chyfrif. 

Gofynion cyfrinachedd ac ymddygiad

Mae gan unrhyw un sy’n bresennol yn y broses gyfrif ddyletswydd i gynnal cyfrinachedd y cyfrif. Mae’n rhaid i’r holl asiantiaid cyfrif gael eu hysbysu am yr holl ofynion cyfrinachedd canlynol ar gyfer y cyfrif. 6

Gallwch ddod o hyd i’r gofynion cyfrinachedd yn adran asiantiaid ein tudalen adnoddau.

Yn benodol, ni ddylai unrhyw un sy’n bresennol:

• gweld neu geisio gweld y rhif neu farc adnabod unigryw arall ar gefn unrhyw bapur pleidleisio
• trosglwyddo unrhyw wybodaeth a gafwyd yn y cyfrif i’r ymgeisydd y rhoddir unrhyw bleidlais ar ei gyfer ar bapur pleidleisio penodol

Cyfrifo’r canlyniad a'r dyraniad seddi

Gall ymgeiswyr unigol, ymgeiswyr rhestr plaid a’u hasiantiaid etholiad fod yn bresennol yn y broses gyfrif a dyrannu seddi. Yn ychwanegol, gall pob rhestr plaid a phob ymgeisydd unigol wahodd un person arall i fod yn bresennol. Mae’r person hwn yn bresennol fel eich gwestai. Nid oes ganddo unrhyw bwerau na swyddogaethau.

Am ragor o wybodaeth ynghylch pwy sydd â chaniatâd i fod yn bresennol wrth gyfrifo'r canlyniad ac wrth ddyrannu’r seddi, gweler ein canllawiau ar gael mynediad i'r broses o goladu'r canlyniad.