Pleidiau gwleidyddol yn adrodd £12.5m o roddion a benthyciadau yn Ch2 2022

Adroddodd pleidiau gwleidyddol ym Mhrydain Fawr a Gogledd Iwerddon eu bod wedi derbyn cyfanswm o £12,544,172 mewn rhoddion a chronfeydd cyhoeddus yn ail chwarter 2022, (Ebrill i Fehefin), yn ôl ffigurau a gyhoeddwyd heddiw gan y Comisiwn Etholiadol. Mae’r cyfanswm yn cynnwys rhoddion i 21 o bleidiau, mae hyn yn cymharu ag £12,046,046 a adroddwyd yn yr un cyfnod yn 2021.

Wrth wneud sylw ar yr wybodaeth a gyhoeddwyd heddiw, dywedodd Louise Edwards, Cyfarwyddwr Rheoleiddio y Comisiwn Etholiadol:

“Rydym wedi ymrwymo i ddiogelu a hyrwyddo system gyllid gwleidyddol dryloyw ar gyfer pleidleiswyr. Yn gyfreithiol, mae’n ofynnol ar bleidiau i wirio bod rhoddion y maent yn eu derbyn yn dod o ffynonellau a ganiateir, ac i adrodd am y rhain i’r Comisiwn. Rydym yn cyhoeddi manylion y rhoddion hyn fel y gall bawb weld sut y caiff pleidiau eu hariannu. 

“Tra bod y cyfreithiau hyn yn helpu pleidleiswyr i ddeall o ble ddaw rhoddion gwleidyddol, mae angen diwygiadau er mwyn moderneiddio a diogelu y system ymhellach. Rydym wedi awgrymu ers cryn amser bod Llywodraeth a Senedd y DU yn gweithio gyda ni i wella rheoliadau sy’n atal arian tramor rhag cael ei ddefnyddio o fewn gwleidyddiaeth y DU.”

Mae'n ofynnol i bleidiau gwleidyddol gyflwyno ffurflenni rhoddion a benthyciadau chwarterol i'r Comisiwn Etholiadol. Yn y ffurflenni hyn, mae'r pleidiau yn adrodd:

  • rhoddion a dderbyniwyd sy'n uwch na'r trothwy o £7,500 (dros £1,500 ar gyfer unedau cyfrifyddu)
  • rhoddion llai gan roddwr unigol sydd, gyda'i gilydd, yn fwy na'r trothwy adrodd
  • rhoddion gwaharddedig a dderbyniwyd ganddynt a'r camau a gymerwyd mewn perthynas â'r rhain.

Gall pleidiau hefyd adrodd rhoddion a ddylai fod wedi cael eu hadrodd mewn chwarteri blaenorol.

Y pleidiau gwleidyddol a adroddodd roddion yn ail chwarter 2022, gan gynnwys cronfeydd cyhoeddus, oedd:

Plaid

Cyfanswm a adroddwyd

Rhoddion a dderbyniwyd (ac eithrio cronfeydd cyhoeddus)

Cronfeydd cyhoeddus a dderbyniwyd

Cyfanswm a dderbyniwyd yn ystod y chwarter hwn

Alba Party

£158,961

£50,000

£108,961

£158,961

Alliance - Alliance Party of Northern Ireland

£43,676

£25,000

£17,189

£42,189

Y Blaid Geidwadol ac Unoliaethol (Prydain Fawr)

£5,346,795

£4,760,071

£559,270

£5,319,341

Y Blaid Geidwadol ac Unoliaethol (Gogledd Iwerddon)

£7,297

£7,297

£0

£7,297

Y Blaid Gydweithredol

£477,382

£469,882

£0

£469,882

Plaid yr Unoliaethwyr Democrataidd - D.U.P

£266,191

£33,250

£232,941

£266,191

Y Blaid Werdd (Prydain Fawr)

£214,678

£166,400

£46,778

£213,178

Y Blaid Lafur

£3,847,555

£1,469,254

£2,336,119

£3,805,373

Y Democratiaid Rhyddfrydol

£1,175,780

£774,696

£350,440

£1,125,136

People Before Profit Alliance

£10,800

£0

£5,554

£5,554

Plaid Cymru

£168,887

£3,896

£164,991

£168,887

Reform UK

£20,000

£20,000

£0

£20,000

Plaid Werdd yr Alban

£15,452

£9,786

£5,666

£15,452

Plaid Genedlaethol yr Alban (SNP)

£383,589

£47,634

£332,955

£380,589

SDLP (Plaid Democratiaid Cymdeithasol a Llafur)

£58,817

£7,260

£51,557

£58,817

Sinn Féin

£183,049

£100,000

£83,049

£183,049

The Reclaim Party

£250,000

£250,000

£0

£250,000

Traditional Unionist Voice - TUV

£13,708

£0

£6,869

£6,869

True & Fair Party

£16,000

£16,000

£0

£16,000

Plaid Unoliaethwyr Ulster

£23,409

£0

£23,409

£23,409

Yorkshire Party

£7,998

£7,998

£0

£7,998

Cyfanswm

£12,690,024

£8,218,424

£4,325,748

£12,544,172

Gallai’r swm a adroddir gan blaid wleidyddol i’r Comisiwn fod yn wahanol i’r swm a dderbynnir ganddi mewn chwarter. Mae hyn oherwydd y gall y swm a adroddir gan blaid gynnwys rhoddion a ddychwelwyd gan eu bod yn waharddedig a/neu roddion a adroddwyd ar gyfer y chwarter anghywir.

Mae'n debygol y bydd pleidiau wedi derbyn rhoddion eraill, gan wahanol gyrff neu unigolion, sydd yn is na’r trothwyon ar gyfer adrodd i’r Comisiwn. O'u cymryd fel cyfanswm gall y rhain fod yn ffynonellau incwm sylweddol i bleidiau.

Methodd 8 o bleidiau fodloni'r dyddiad cau ar gyfer adrodd ar gyfer y chwarter yma. Bydd y Comisiwn yn ystyried pob un o’r materion hyn, yn ogystal â rhoddion a adroddwyd yn hwyr, yn unol â'i Bolisi Gorfodi, os yw’n briodol. Bydd unrhyw gosbau a roddir yn cael eu cyhoeddi ar ddyddiad hwyrach.

Benthyca

Cafodd £259,415 o fenthyciadau newydd eu hadrodd yn ystod ail chwarter 2022. Cafodd benthyciadau â gwerth o £163,000 eu talu’n llawn.

Rhoddion a dderbyniwyd gan dderbynwyr a reoleiddir yn Ch2 2022

Mae'r Comisiwn hefyd yn cyhoeddi manylion rhoddion a dderbyniwyd gan dderbynwyr a reoleiddir. Mae derbynwyr a reoleiddir yn aelodau o bleidiau gwleidyddol cofrestredig, deiliaid swyddi dewisol perthnasol, a chymdeithasau aelodau.

Yn ail chwarter 2022, derbyniwyd £546,816 mewn rhoddion gan 61 o dderbynwyr. Mae'r cyfanswm yn cynnwys rhoddion arian parod a rhoddion nad ydynt yn arian parod, ynghyd â rhoddion tuag at ymweliadau tramor. Mae manylion llawn y rhoddion arian parod a’r rhoddion nad ydynt yn arian parod ar gael ar ein gwefan.

Math o dderbyniwr a reoleiddir

Gwerth yr arian parod a'r rhoddion nad ydynt yn arian parod a dderbyniwyd

Gwerth rhoddion a dderbyniwyd tuag at ymweliadau tramor

Cyfanswm gwerth y rhoddion a dderbyniwyd

Maer

£84,716

£0

£84,716

Cymdeithas Aelodau

£69,866

£0

£69,866

AS - Aelod Seneddol

£273,068

£117,130

£390,198

Aelod o Senedd Cymru

£0

£2,037

£2,037

Cyfansymiau

£427,650

£119,166

£546,816

Rhagor o wybodaeth

Mae crynodeb o’r rhoddion a adroddwyd gan bleidiau, gan gynnwys y prif roddwyr a manylion adroddiadau hwyr, ar gael ar wefan y Comisiwn.

Mae manylion llawn rhoddion a benthyciadau a adroddwyd yn Ch2 2022 ar gael ar ein cofrestr cyllid gwleidyddol.

Diwedd

Am ragor o wybodaeth, cysylltwch â swyddfa cyfryngau’r Comisiwn Etholiadol drwy ffonio 020 7271 0704, tu allan i oriau swyddfa 07789 920 414 neu drwy e-bostio [email protected]

Nodiadau i olygyddion

1. Y Comisiwn Etholiadol yw'r corff annibynnol sy'n goruchwylio etholiadau a rheoleiddio cyllid gwleidyddol yn y DU. Rydym yn gweithio i hyrwyddo hyder y cyhoedd yn y broses ddemocrataidd a sicrhau ei huniondeb trwy’r canlynol:

  • galluogi cyflawni etholiadau a refferenda rhydd a theg, canolbwyntio ar anghenion etholwyr, a mynd i'r afael ag amgylchedd sy'n cyson newid i sicrhau bod pob pleidlais yn parhau i fod yn ddiogel ac yn hygyrch
  • rheoleiddio cyllid gwleidyddol - cymryd camau rhagweithiol i gynyddu tryloywder, sicrhau cydymffurfiaeth, a mynd ar ôl achosion o dorri rheolau
  • defnyddio ein harbenigedd i wneud newidiadau i'n democratiaeth ac eirioli drostynt, gan geisio gwella tegwch, tryloywder ac effeithiolrwydd.

Sefydlwyd y Comisiwn Etholiadol yn 2000 ac mae'n adrodd yn uniongyrchol i Senedd Cymru, Senedd y DU, a Senedd yr Alban.

2. Mae Deddf Pleidiau Gwleidyddol, Etholiadau a Refferenda 2000 (PPERA) yn gofyn bod pleidiau gwleidyddol yn adrodd am roddion a benthyciadau arian parod, a’r rheiny nad ydynt yn arian parod, yn chwarterol i'r Comisiwn Etholiadol. Mae rhaid i bleidiau gwleidyddol adrodd am bob rhodd a benthyciad dros £7,500 sy'n ymwneud â'r blaid ganolog, neu bob un dros £1,500 sy'n ymwneud ag uned gyfrifyddu. Mae hyn yn cynnwys cyfansymiau rhoddion a benthyciadau o'r un ffynhonnell yn ystod y flwyddyn galendr. Unwaith y bydd y blaid ganolog wedi adrodd rhodd neu gydgrynhoi rhodd o dros £7,500 mae’n rhaid iddynt adrodd bob rhodd dilynol o fwy na £1,500 o’r ffynhonnell hwnnw.

3. Gan mai dim ond rhoddion a benthyciadau dros y trothwyon hyn sy’n cael eu hadrodd gan bleidiau, nid yw'r ffigyrau yn cynnwys yr holl roddion a benthyciadau a dderbyniwyd gan bleidiau gwleidyddol. Cofnodir rhoddion a benthyciadau o dan y trothwyon hyn yng nghyfrifon blynyddol pleidiau gwleidyddol. Mae gwybodaeth am ddatganiadau o gyfrifon mwyaf diweddar pleidiau gwleidyddol ar gael yng nghronfa ddata’r Comisiwn.

4. Cronfeydd cyhoeddus yw rhoddion gan Dŷ'r Cyffredin, Tŷ'r Arglwyddi, Senedd yr Alban a'r Comisiwn Etholiadol. Mae grantiau 'Short' a 'Cranborne' ar gael i’r gwrthbleidiau yn Nhŷ'r Cyffredin neu Dŷ'r Arglwyddi fel ei gilydd.

5. Mae rhai rhoddion gan y Comisiwn Etholiadol yn ymddangos ar y gofrestr. Y rhain yw: Grantiau Datblygu Polisi, a sefydlwyd gan Ddeddf Pleidiau Gwleidyddol, Etholiadau a Refferenda 2000 ar gyfer pleidiau sydd â dau neu ragor o aelodau cyfredol yn Nhŷ'r Cyffredin. Bwriad y grantiau yw cynorthwyo pleidiau i ddatblygu'r polisïau y byddant yn eu cyflwyno mewn maniffesto etholiadol. Mae'r ddeddfwriaeth yn darparu swm o £2 miliwn yn flynyddol ar gyfer hyn. Daeth Grantiau Datblygu Polisi yn adroddadwy fel rhoddion am y tro cyntaf yn nhrydydd chwarter 2006 o ganlyniad i Ddeddf Gweinyddiaeth Etholiadol 2006.

6. Roedd 385 o bleidiau gwleidyddol wedi'u cofrestru ym Mhrydain Fawr a Gogledd Iwerddon yn ystod ail chwarter 2022. Roedd gofyn i 72 ohonynt gyflwyno adroddiad rhoddion chwarterol a 47 ohonynt gyflwyno gwybodaeth benthyca erbyn y dyddiad cau. Eithriwyd y pleidiau gwleidyddol eraill gan iddynt gyflwyno pedwar cofnod o ddim yn olynol yn flaenorol. Cyn belled â’u bod heb gael rhoddion yn ystod y chwarter diwethaf, maent wedi’u heithrio rhag cyflwyno adroddiad.

7. Mae rhagor o wybodaeth am yr hyn yw derbynnydd a reoleiddir a'u gofynion adrodd cyfreithiol ar gael ar ein gwefan.

8. Mae Aelodau Seneddol yn adrodd am y rhoddion a dderbyniwyd ganddynt yng Nghofrestr Buddiannau Ariannol yr Aelodau. Yna mae’r cofrestrydd yn anfon y manylion hyn i’r Comisiwn. Mae’r Comisiwn yn nodi unrhyw roddion sydd yn disgyn o fewn rheolau ar dderbynwyr a reoleiddir ac rydym yn cyhoeddi rhain. Mae gan y Comisiwn rôl o reoleiddio mewn perthynas â rhoddion a ganiateir.

9. Mae aelodau Senedd yr Alban yn adrodd am y rhoddion a dderbyniwyd ganddynt yng Nghofrestr Buddiannau Senedd yr Alban. 

10. Mae pob derbynnydd arall a reoleiddir yn adrodd am ei roddion yn uniongyrchol i ni. Yna byddwn yn cyhoeddi'r wybodaeth hon yn fisol fel rhan o'n rôl wrth ddarparu mwy o dryloywder ym maes cyllid gwleidyddol yn y DU.