Canllawiau i Swyddogion Canlyniadau sy’n gweinyddu etholiad y Senedd

| Argraffu'r canllawiau llawn

Marwolaeth ymgeisydd

Os bydd ymgeisydd ar restr plaid neu ymgeisydd unigol yn marw ond mae’r bleidlais yn parhau i gael ei hymladd, bydd yr etholiad yn parhau yn ôl yr arfer. Rhaid ichi gymryd camau rhesymol i gyhoeddi enw’r ymgeisydd, ffaith ei farwolaeth, p’un a oedd yn ymgeisydd unigol neu’n ymgeisydd rhestr plaid ac, os oedd yn sefyll ar ran plaid gofrestredig, enw’r blaid.1

Dylech gyhoeddi’r farwolaeth drwy osod hysbysiadau tu allan a thu mewn i’r gorsafoedd pleidleisio yn yr etholaeth.

Os ydych yn derbyn tystiolaeth a’i fod yn fodlon cyn cyhoeddi’r canlyniad bod ymgeisydd ar restr plaid neu ymgeisydd unigol wedi marw, ac o ganlyniad bod y bleidlais yn ddiwrthwynebiad, rhaid dod â’r etholiad i ben.2  Os bydd hyn yn digwydd cyn i’r pleidleisio ddechrau, rhaid i chi ddirymu’r hysbysiad o etholiad.3  Os yw’r bleidlais yn mynd rhagddi neu os yw’r cyfrif yn digwydd, rhaid rhoi’r gorau i’r bleidlais neu’r cyfrif.4

Pan mae etholaeth yn dod yn ddiwrthwynebiad o ganlyniad i farwolaeth ymgeisydd unigol neu ymgeisydd rhestr blaid, rhaid datgan bod yr ymgeiswyr sydd ar ôl wedi’u hethol.5

Nid yw prawf o farwolaeth wedi’i ddiffinio. Dylech fod yn fodlon gydag unrhyw wybodaeth sydd wedi dod i’ch meddiant i awgrymu bod y farwolaeth wedi digwydd.
 

Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Tachwedd 2025