Cynnal cofrestru etholiadol - Cymru

Pan fo etholwr yn nodi bod ei genedligrwydd wedi newid, dylech wirio a yw hyn yn effeithio ar ei hawl i bleidleisio. Os yw’r newid yn effeithio ar ei hawl, bydd angen iddo wneud cais newydd i gofrestru.  

Er enghraifft, os bydd etholwr a ddaw yn ddinesydd Prydeinig, yn ddinesydd yng Ngweriniaeth Iwerddon neu ddinesydd gwlad arall y Gymanwlad wedi cofrestru’n flaenorol yn y gofrestr etholwyr llywodraeth leol yn unig, mae’n rhaid iddo wneud cais newydd er mwyn cael ei ychwanegu at y gofrestr o etholwyr Senedd y DU. Gan fod hyn yn golygu gwneud cais newydd, bydd angen i fanylion yr etholwr fynd drwy’r holl broses ceisio, dilysu a phenderfynu unwaith yn rhagor.  

Yn yr un modd, os daw etholwr a oedd wedi cofrestru’n flaenorol fel dinesydd tramor (gan gynnwys dinasyddion yr Undeb Ewropeaidd nad oeddent yn bodloni’r meini prawf i gofrestru fel dinesydd yr Undeb Ewropeaidd gyda hawliau a gedwir) yn ddinesydd EU5, mae’n rhaid iddo wneud cais newydd er mwyn gallu pleidleisio yn etholiadau’r Comisiynydd Heddlu a Throseddu. Fel yr uchod, gan fod hyn yn golygu gwneud cais newydd, bydd angen i fanylion yr etholwr fynd drwy’r holl broses ceisio, dilysu a phenderfynu unwaith yn rhagor.  

Os cewch eich hysbysu am newid o’r fath mewn ymateb i gyfathrebiad ynghylch y canfasiad, dylech wahodd yr unigolyn i wneud cais newydd i gofrestru, gan na all unigolyn gael ei gofrestru drwy gyfathrebiad ynghylch y canfasiad.

Byddai etholwyr sydd wedi cael eu hychwanegu at y gofrestr llywodraeth leol gyda marciwr J drwy’r broses cofrestru pleidleiswyr yn awtomatig hefyd angen gwneud cais i gofrestru i ganiatáu i chi ddiweddaru eu hetholfraint i gynnwys etholiadau Senedd y DU.  

Os nad ydych chi’n fodlon ynghylch cenedligrwydd unrhyw ymgeisydd neu etholwr, mae gennych y pŵer i’w wneud yn ofynnol i’r ymgeisydd neu’r etholwr ddarparu tystiolaeth ddogfennol sy’n cadarnhau ei genedligrwydd. 1 Yn yr amgylchiadau a nodir uchod, lle bo newid mewn cenedligrwydd yn effeithio’n gadarnhaol ar hawl etholwr i bleidleisio, dylech wneud cais am dystiolaeth ddogfennol ynghylch y newid mewn cenedligrwydd. 

Seremonïau dinasyddiaeth

Dylech archwilio rhestrau a gedwir gan y cofrestrydd yn rheolaidd ar gyfer gwybodaeth am bwy sydd wedi dod yn ddinesydd Prydeinig drwy seremonïau dinasyddiaeth, fel rhan o’ch pŵer i wirio cofnodion lleol. Mae gennych yr hawl i archwilio a llunio copïau o’r cofnodion hyn, a gallech eu defnyddio, er enghraifft, i nodi etholwyr newydd posibl a rhoi gwahoddiad i gofrestru iddynt. Gallai gwybodaeth am wneud cais i gofrestru i bleidleisio hefyd gael ei rhoi i’r cofrestrydd i’w chynnwys yn y pecyn y mae’n ei wneud ar gael i’r rhai sy’n cael dinasyddiaeth Brydeinig.

Er mwyn dangos bod yr holl wybodaeth a gafwyd yn cydymffurfio ag egwyddorion prosesu data personol, gan sicrhau y caiff ei phrosesu’n gyfreithlon, yn deg ac mewn modd tryloyw, dylech gynnal cofnod o’r cofnodion lleol rydych wedi’u harchwilio a’r camau rydych wedi’u cymryd yn seiliedig ar y wybodaeth rydych wedi ei chael.  

Rydym wedi llunio canllawiau ar archwilio cofnodion, gan gynnwys pa fanylion y dylid eu cofnodi i’ch helpu i ddangos eich bod yn cydymffurfio â’ch rhwymedigaethau dan ddeddfwriaeth diogelu data.

Dan ddeddfwriaeth diogelu data, caiff data cenedligrwydd ei ddosbarthu fel data personol categori arbennig gan y gall ddatgelu tarddiad ethnig neu hil unigolyn. Mae deddfwriaeth diogelu data yn gwahardd prosesu data personol categorïau arbennig oni bai y bodlonir sail gyfreithlon ychwanegol, y tu hwnt i’r rhai ar gyfer prif ddibenion prosesu data. Y sail gyfreithlon briodol ar gyfer prosesu data personol categorïau arbennig ar gyfer dibenion etholiadol yw y byddai’n angenrheidiol am resymau o fudd cyhoeddus sylweddol a chyda sylfaen yng nghyfraith y DU.

Mae’n ofynnol yn ôl Deddf Diogelu Data 2018 bod rhaid i chi, er mwyn prosesu data cenedligrwydd, gael dogfen bolisi ar waith sydd yn rhaid iddi, ymhlith pethau eraill, egluro eich gweithdrefnau a’ch polisïau prosesu lleol ar gyfer cadw a dileu data personol.  

Mae’n rhaid i’r ddogfen bolisi hon gael ei hadolygu a’i diweddaru ar adegau priodol, ei chadw am hyd at chwe mis ar ôl i’r prosesu ddod i ben, a’i gwneud ar gael i’r Swyddfa Comisiynydd Gwybodaeth ar gais.