| Argraffu'r canllawiau llawn

Yr ymarfer paru data

Amseriad yr ymarfer paru data 

Nid yw amseriad eich ymarfer paru data wedi’i ragnodi a gall newid o flwyddyn i flwyddyn. Dylech gynnwys yr ymarfer yn eich cynllun cofrestru gydol y flwyddyn, gan ystyried:

  • p’un a oes gennych etholiadau wedi’u trefnu, a pha fath o etholiadau ydyn nhw
  • gweithgareddau gweinyddol eraill i gysylltu ag etholwyr, megis y canfasiad blynyddol, i osgoi dryswch ymhlith etholwyr
  • eich demograffeg leol a grwpiau sydd wedi tan-gofrestru, fel myfyrwyr, a phryd y byddant yn dod i fyw yn eich ardal
  • pa ddata sydd ar gael ac sydd fwyaf perthnasol i chi. Mae pethau i'w hystyried yn cynnwys: 
    • pa mor ddiweddar a pha mor gywir yw’r data - pryd y cafodd ei ddiweddaru ddiwethaf ac a yw’n cael ei gynnal yn rheolaidd. Bydd rhai data yn fwy defnyddiol ar adegau penodol o’r flwyddyn - bydd data addysg fwyaf cywir ar ddechrau’r flwyddyn academaidd
    • fformat y data ac a fydd angen iddo gael ei brosesu cyn i chi allu ei ddefnyddio
    • maint y setiau data sydd ar gael, p’un a ydynt yn cynnwys eich ardal gyfan, ac a oes gennych chi ffynonellau eraill ar gael at ddibenion paru

Hyd yr ymarfer paru data 

Bydd angen i chi gynllunio ar gyfer hyd eich ymarfer paru data. Gall hyn ddibynnu ar ddemograffeg, cyfradd drosiant a maint eich awdurdod, yr adnoddau sydd ar gael i chi, a faint o brosesu y bydd ei angen ar y data i fod yn barod i’w baru. 

Bydd mathau a hyd y prosesu gofynnol yn dibynnu ar y canlynol:

  • p’un a allwch fewngludo ffynonellau data i feddalwedd er mwyn galluogi paru
  • pa ddata fydd yn hanfodol er mwyn i’r paru fod yn gywir 
  • faint o waith trin data â llaw fydd ei angen
  • pa adnoddau sydd ar gael i chi i wneud hyn 

Mae tystiolaeth o’r cynlluniau peilot cofrestru yn awtomatig a gynhaliwyd yn 2025/26 yn dangos y dylech ganiatáu o leiaf wyth wythnos ar gyfer y broses hon. 

Nodi ffynonellau data 

Bydd angen i chi nodi ffynonellau data sydd ar gael i chi dan eich pwerau i gyrchu, archwilio neu wneud copïau.1  Mae rhagor o wybodaeth ar gael yn ein canllawiau ar ddata lleol ac ystyriaethau wrth gynllunio ar gyfer paru data lleol. 

Dylech sicrhau bod y data rydych yn ei gyrchu o ansawdd da ac yn cynnwys y wybodaeth sydd ei hangen arnoch i’ch galluogi i fodloni gofynion y broses paru data. Mae rhagor o wybodaeth ar gael yn ein canllawiau ar sut i ddewis ffynonellau data lleol a gwerthuso ffynonellau data lleol. 

Dylech geisio cyngor gan y swyddog diogelu data yn eich awdurdod lleol ar gyrchu data lleol ac a oes angen unrhyw gytundebau ysgrifenedig ychwanegol rhwng y Swyddog Cofrestru Etholiadol a rheolwyr data y setiau data gwahanol rydych angen eu cyrchu. 

Diweddarwyd ddiwethaf: 15 Medi 2026